Een kamer die niet verder gaat

Toen Mila 's avonds terugkwam, lag de rol nog op precies dezelfde plek. Ilyas had er een briefje naast gezet: GEEN DECORSTOF. Er stond een uitroepteken achter.

‘Voor wie is dat?’ vroeg Mila.

‘Voor mij,’ zei hij. ‘Ik zocht vanmiddag iets voor een tafelkleed.’

Oma trok de hoes recht. Ze controleerde de randen en voelde met haar vingers langs het raam. Daarna droegen ze het doek naar buiten. Ilyas had het pad aangeveegd en een schone onderlegger uitgespreid. Nu lag de hele stof open tussen de plantenbakken.

Van dichtbij zag Mila hoe groot hij was. De gele steken liepen langs de ene kant, de groene in het midden, de donkere aan de andere kant. Ze telde drie gesloten vormen die toch allemaal anders waren.

Er kwam nog geen licht.

Oma zette de kookwekker die ze die ochtend hadden gevonden op twintig minuten. Mila ging op het lage bankje zitten. Boven de tuinmuur stond de maan, bleker dan de straatlamp die net aanging.

‘Mag het licht van die lamp er wel bij?’ vroeg ze.

‘Dat doet niets.’

‘Maar dan zie ik toch niet of het begint.’

Oma ging naast haar zitten. ‘Dat zie je wel.’

Mila trok een pluisje van haar mouw. Ilyas liep binnen iets ophalen en kwam terug met drie lege bekers op een blad. Hij liet er kraanwater in lopen. Ze mochten ermee op de bank blijven, ver van het doek.

Aan het einde van de tuin stond een plant met grote bladeren. Eén blad glom. Mila keek terug naar de stof. Daar liep nu ook een lichte rand overheen, maar die bleef waar hij was toen ze haar hoofd bewoog.

Ze zette haar beker neer.

Langzaam werd de grijze ondergrond zilver. De gele steken bleven geel. Ze lagen er dikker bovenop dan ze vanmiddag had gedacht.

De kookwekker rinkelde zo luid dat Ilyas bijna zijn beker liet vallen.

‘Dat mag zachter,’ zei hij tegen het ding.

Oma en Ilyas namen de stof op. Mila droeg de lege bekers naar de aparte tafel en liep toen vóór hen uit om de deuren te openen. In de zijruimte legden ze de doek rustig op de rollen. De gele vorm kwam in het midden.

Oma hield twee randen recht. Er werd geen naald gebruikt, geen spijker en geen plakband.

Het vlak tussen de houten staanders werd dieper.

Mila deed een stap achteruit.

Daarnet had ze nog zilveren draden gezien. Nu keek ze langs een tafel naar een deur met zes ruitjes. Onder de deur lag een bleke streep, precies waar in oma's oude keuken de tocht vandaan kwam.

Ze kende die tafel.

Op één hoek zat een donkere vlek, rond met een smal staartje. Oma had daar ooit een hete pan neergezet. Mila ging altijd aan die kant zitten, omdat de lade aan de andere kant tegen je buik kwam als je hem opentrok.

‘Oma.’

Oma bleef met haar hand op het hout van het raam staan. ‘Kijk maar.’

Mila keek opzij. De zijruimte was er nog. De emmer van Ilyas stond tegen de muur. Op de echte tafel lag de lege hoes. Recht voor haar was de keuken.

Ze stak haar hand door het vlak.

Er kwam geen stof tegen haar vingers. Een koele lucht streek langs haar pols. Ze deed een stap, nog één, en stond voor de oude werktafel.

Achter haar bleef de opening naar de zijruimte zichtbaar. Ilyas hield zijn beker in twee handen vast. Dat deed hij altijd als de beker heet was, maar er zat alleen koud water in.

Mila legde haar hand op het tafelblad. Het gaf een klein beetje mee, alsof er onder het hout een dun kussen zat. De panvlek was glad.

Ze hurkte om naar de lade te kijken. Geen potloden. Geen elastiekje met haar naam erop. Aan de muur hing een rolletjeshouder die ze niet kende, en bij de deur stond een kruk met drie poten.

‘Die hoort hier niet,’ zei ze.

Oma kwam naast haar staan. Ze hoefde haar hoofd maar een beetje te buigen om door de opening te gaan.

‘Die was van mijn moeder. Ik heb hem later aan je tante gegeven.’

‘Wanneer?’

‘Voordat jij er was.’

Mila keek naar de kruk. In haar hoofd was oma's oude keuken pas leeg geworden toen ze verhuisde. Maar deze tafel had dus ook ooit tussen dingen gestaan die Mila nooit had gezien.

Oma streek langs de rug van een stoel. ‘Mijn moeder heeft deze kamer opgenomen toen ze nog leefde. Ze was er een hele nacht mee bezig. We mochten niet binnenkomen. De deur stond open en toch moesten we kloppen.’

‘Waar is zij dan?’

Oma keek naar Mila.

‘Ik bedoel in deze kamer.’

‘Nergens. Alleen de lege kamer bleef bewaard.’

Het raam boven het aanrecht toonde een stukje tuin. Een wasknijper hing scheef aan de lijn. Het bleef vreemd dat hij niet bewoog. Buiten in de echte tuin had Mila net nog de grote bladeren zien draaien.

Ze liep naar de achterdeur en pakte de klink.

Haar vingers sloten zich om iets koels. De deur ging een eindje open. Daarachter werd de glans dun, alsof de kamer was uitgeveegd waar een gang had moeten beginnen.

‘Verder is er niets,’ zei oma. ‘We blijven bij de tafel.’

Mila liet de klink los. De deur stond weer dicht zodra ze terugstapte. Ze keek om zich heen naar een klok, maar waar thuis bij oma een klok hing, zat hier alleen een bleek vierkantje.

Ilyas hield zijn echte beker door de opening. ‘Voor wie hier dorst krijgt. Want ik vertrouw die kraan niet.’

Mila nam de beker aan. Hij was warm geworden in zijn handen. Ze zette hem op de oude tafel. Het gewone witte plastic stak hard af tegen de zachte omtrekken.

‘Kunnen we hier met Aron spelen?’ vroeg ze.

‘Dat wil ik eerst rustig bekijken,’ zei oma.

‘Maar het kan wel.’

Oma ging op de stoel zitten. Ze streek haar rok glad en stond bijna meteen weer op.

‘Die rug zat altijd al verkeerd.’

Mila pakte de beker en stapte naar de zijruimte. Niets hield haar tegen. Haar jas, de beker, haar schoenen: alles kwam mee. Ze zette de beker op de echte tafel en liep nog één keer naar binnen. Alleen om de panvlek opnieuw aan te raken. Daarna stapte ze weer terug naar Ilyas.

Toen oma de stof van het raam nam, verdween de keuken. De glans bleef in de draden zitten. Ilyas stond ineens aan de andere kant van een gewone lap, met zijn hand achter zijn hoofd.

Ze brachten de doek weer naar de tuin. Dit keer kon Mila zien wat er gebeurde zonder dat iemand het aanwees. Dezelfde buitenranden werden donkerder, de glans trok langzaam weg naar het midden. Ongeveer een kwartier later waren ook de gele steken alleen nog gewone steken op grijs.

Ilyas hielp oma alles op de brede rol te leggen. Het raam bleef in de zijruimte staan. De grote stof ging in zijn hoes op de plank in de berging.

Buiten stopte Mila haar handen in haar jaszakken. Daar zat geen kleine lap meer; die lag thuis in de kast. Ze kon zich de tafel toch nog precies voorstellen.

‘Morgen kan Aron, toch?’ vroeg ze.

Oma trok de deur achter hen dicht. ‘Eerst vraag je of hij wil.’